Anh em nhà Himmler – Chân dung nhân vật quyền lực thứ hai của Đức Quốc Xã

Trong Tủ sách nhân vật chính trị – thời cuộc của Alpha Books không thể không nhắc đến cuốn sách Anh em nhà Himmler của tác giả Katrin Himmler.

Điều đặc biệt đầu tiên của cuốn sách này là nó không được viết bởi một sử gia mà được viết bởi cháu gái của Emst Himmler – Em trai ruột của Heinrich Himmler. Cô ấy hẳn là có động lực phi thường để hoàn thành cuốn sách này. Bởi khi còn trẻ, cô ấy từng ước có thể rũ bỏ tên họ của mình. Khi cô ấy 15 tuổi, các bạn cùng lớp hỏi rằng liệu cô ấy có liên quan gì với “nhà Himmler” không. Đó là câu hỏi mà cô ấy né tránh trong một thời gian dài. Cô ấy biết Heinrich Himmler là ông họ của mình và đó là “tên sát nhân tàn ác nhất thế kỷ” kẻ đã ra lệnh thủ tiêu người Do Thái và giết hại hàng triệu người khác. 

Cô ấy viết: “Khi bạn tiến hành nghiên cứu lịch sử gia đình của chính mình, rất khó để vượt qua những khoảng trắng thông tin và các vùng cấm tò mò mà người thân đã vạch ra đối với một chủ đề nào đó. Đó luôn là một quá trình đau đớn, và bạn thường xuyên bị hành hạ bởi những nỗi sợ về những gì bạn có thể sẽ đánh mất”.

Điều duy nhất khiến cô ấy kiên trì, miệt mài suốt 9 năm tìm tài liệu trong những kho lưu trữ và tư liệu quý giá còn lưu lại trong gia đình chính là “tôi có thể trả lời câu hỏi của con và kể rõ cho con rằng các tiền bối của tôi đã gây nên tội ác và phải chịu trách nhiệm tới mức nào”. 

Nhờ vậy, chúng ta có thêm một cuốn sách quý giá – cuốn sách mang lại một cách nhìn mới về thời kỳ Đức Quốc Xã so với những cuốn sách viết về lịch sử thông thường.“Anh em nhà Himmler” là cuốn hồi ký về gia đình Himmler, đặc biệt là về Heinrich Himmler. Là câu chuyện về ba anh em nhà Himmler – Gebhard, Heinrich và Ernst từ khi họ còn nhỏ đến lúc phục vụ cho Đức Quốc xã và cái kết của họ.

Trước hết, nó trả lời cho câu hỏi: Liệu anh em nhà Himmler có phải là những ác quỷ từ khi còn bé? Câu trả lời là: Không. 

Bạn sẽ rất bất ngờ về xuất thân của họ, về thời thơ ấu của họ. Họ sinh ra trong một gia đình có cha mẹ là những người nghiêm khắc và yêu thương con cái. Bố họ hết sức quan tâm đến việc không làm hư con cái “Bất cứ hy sinh nào cũng là xứng đáng để có một nền tảng giáo dục tốt và toàn diện cho các con”.

Và kết quả học tập của anh em họ chưa bao giờ khiến bố mẹ họ thất vọng, cả ba anh em đều là những học trò xuất sắc trong suốt thời đi học. Nhưng một điều thắc mắc ở đây là bố họ đã khuyên các con của mình “Phải trở thành người chăm chỉ lao động, sùng tín và thấm đẫm tinh thần Đức”.

Câu đó của ông muốn nói đến điều gì? Nên hiểu như thế nào là “thẫm đẫm tinh thần Đức”? Một số sử gia về Heinrich Himmler cho rằng tính cách nghiêm khắc và mô phạm của người cha phần nào chịu trách nhiệm cho những chuyện khủng khiếp mà ông gây ra sau này. Nhận định này có đúng trước những tài liệu về gia đình mà Emst Himmler có được?

Và bạn có tin “tên sát nhân tàn ác nhất thế kỷ” là một người lãng mạn? Khó tin nhưng sự thật đúng là như vậy. Heinrich có sự định nghĩa rất khác về người phụ nữ lý tưởng và mối quan hệ nam nữ lí tưởng. Trong một lần bước vào tiền sảnh của một khách sạn để trú mưa và nhấc vội chiếc mũ của mình ông đã vô tình dội ướt lên Marga Siegroth – người  trùng khớp với mẫu phụ nữ lý tưởng của ông. Và Heinrich đã thức đến nửa đêm để viết những bức thư lãng mạn cho bà.

Họ có nhiều thứ giống nhau và đặc biệt là cùng có tư tưởng bài trừ Do Thái. Chỉ có một vấn đề duy nhất giữa họ là Marga không chỉ ly dị mà còn hơn ông 7 tuổi và là tín đồ Tin lành. Dù có sự ngăn cấm nhưng cuối cùng họ cũng đến được với nhau. Nhưng đáng tiếc, cuộc hôn nhân của họ không hạnh phúc lâu dài, có nhiều nguyên nhân dẫn đến điều này, trong đó có việc Heinrich ngoại tình.

Rõ ràng, họ có nền tảng gia đình tốt, vậy nguyên nhân nào khiến họ đến gần hơn với Đức Quốc xã? Khi Chiến tranh thế giới lần thứ nhất nổ ra họ phải tham gia huấn luyện. Ban đầu, không như Gebhard, Heinrich không thích thú với việc huấn luyện khắc nghiệt và vật lộn với nỗi nhớ nhà, mặc dù sau những tháng đầu tiên ông đã được cấp giấy cho phép về thăm nhà gần như mỗi dịp cuối tuần. Tuy nhiên, chẳng mấy chốc Heinrich đã quen với cuộc sống mới của mình. Mặc dù trong chiến tranh thế giới thứ nhất họ chỉ là những người lính bình thường nhưng đó chính là những đòn bẩy cho những tham vọng sau này.

Từ những năm 1919 hai anh em họ có thái độ không chấp nhận nền cộng hòa nghị viện. Vấn đề là không có bằng chứng nào về thái độ của cha mẹ họ đối với biến chuyển trong quan điểm chính trị của hai con họ, nhưng khó mà cho rằng bọn họ có thể sống chung dưới một mái nhà với quan điểm trái ngược nhau. Cả trong “Những hồi ức” của Gebhard lẫn nhật ký của Heinrich đều không có bất cứ chi tiết nào đề cập đến sự phản đối của cha mẹ họ, kể cả khi hai anh em cuối cùng đều tham gia vào cuộc chính biến của Hitler. Nguyên nhân nào khiến bố mẹ không phản đối quan điểm chính trị của hai anh em?

Với mong muốn kể lại câu chuyện lịch sử của những người ông trong gia đình một cách khách quan nhất, Katrin Himmler đã trình bày một cách tỉ mỉ, theo từng chương, những sự kiện chính, mang tính quyết định trong cuộc đời của ba anh em nhà Himmler. Người đọc sẽ thấy được từng bước trong con đường gắn bó với Đảng Công nhân Đức Quốc gia Xã hội chủ nghĩa (NSDAP) của họ.

Ban đầu chỉ nhờ vào các mối quan hệ Heinrich mới được vào làm việc trong Văn phòng Trung ương Đảng NSDAP. Nhưng sau khi Đảng Quốc xã chiến thắng trong cuộc bầu cử ngày 14 tháng 9 năm 1930 trở thành Nghị viên ông nhanh chóng lên chức Phó tư lệnh, rồi tư lệnh và trở thành Thống chế SS (tổ chức vũ trang của đảng Đức quốc xã, có chức năng như lực lượng an ninh đặc biệt). Từ một nhóm nhỏ các cận vệ bảo vệ Hitler trong những cuộc họp công khai Heinrich đã xây dựng thành một tổ chức vững mạnh trong cả ngàn quân, trở thành một bộ phận bên trong, không thể tách rời của phong trào Quốc xã. 

Và anh em của ông cũng vậy, những người mà vào khoảng những năm 1930 cũng bắt đầu chủ động gắn bó mật thiết với Quốc xã. Gebhard là hiệu trưởng của một trường đại học kỹ thuật nhưng lại tham gia nhiều khóa huấn luyện quân sự khác nhau cũng nhanh chóng giữ chức vụ thanh tra của Lực lượng vũ trang SS. Ernst – người con thứ ba trong gia đình Himmler, làm việc tạị Đài phát thanh Đế chế và nhanh chóng trở thành cánh tay phải của sếp ông ta. Ernst người tưởng chừng như không quan hệ với SS liệu có làm việc cho SS? Katrin Himmler đã vượt qua được những “vùng cấm” của gia đình để đưa ra những bằng chứng rất thuyết phục.

Cuối cùng, Katrin Himmler cho người đọc thấy được cuộc sống của các thế hệ sau của những người được coi là ác quỷ như thế nào. Chỉ vì họ Himmler mà họ đã bị xua đuổi ra sao, vật lộn ra sao để tiếp tục sống. Họ không thể chọn cha mẹ cho mình thì liệu họ có xứng đáng phải chịu những hành động kỳ thị?

Mặc dù cuốn sách Anh em nhà Himmler có nhiều thuật ngữ về chính trị nhưng nó được dịch khá mượt. Nó cũng không nghiêng quá nhiều về học thuật và hàn lâm nhưng nó được viết một cách rất chân thực, khách quan nên nó phù hợp cho cả những ai nghiên cứu lịch sử và cả những ai không chuyên. Điều đặc biệt là cuốn sách còn cung cấp những bức ảnh về gia đình Himmler mà trước đó chưa từng được công bố. Trong lần đầu tiên xuất bản tại Đức nó đã gây được sự chú ý rộng rãi như “một cuốn sách đặc biệt sắc bén và trí tuệ” nên mình tin nó hoàn toàn xứng đáng xuất hiện trong kệ sách của bạn.

Bài Review được đóng góp bởi Cộng tác viên Nguyễn Thị Thìn

Chia sẻ suy nghĩ của bạn: