Của Chuột Và Người – Khi Ảo Vọng Vẫn Mãi Chỉ Là Ảo Vọng

John Ernst Steinbeck là một tiểu thuyết gia người Mỹ nổi tiếng với những tác phẩm văn chương vừa hiện thực vừa đầy hoang tưởng, nổi bật với một sự hài hước đầy cảm thông và một cách nhìn xã hội thấu đáo, đây cũng là điều đã giúp ông đạt giải Giải Nobel Văn học (1962). Một trong những tác phẩm văn học của ông không thể không kể đến Của chuột và người, một áng văn chương kiệt xuất.

Mua sách trên Tiki

Mua sách trên Fahasa

GIẤC MƠ CỦA KẺ LÀM CÔNG

Của chuột và người là một cuốn sách rất ngắn, không quá “hàn lâm” và dễ đọc. Cuốn sách là câu chuyện về George Milton và Lennie Small, hai người làm công đi từ trang trại lúa mì này sang trang trại lúa mì khác. George nhỏ con, tỉnh táo, đủ thông minh để sống trong xã hội rối ren. Trái ngược với cậu, Lennie là một kẻ to xác không ai địch nổi, có phần chậm phát triển, khù khờ, mê mẩn vuốt ve những con vật có lông mềm. Hai người họ, ấy thế mà lại là một đôi bạn thân chí cốt, cùng nhau làm thuê, cùng nhau mơ về một giấc mơ: tích góp đủ tiền rồi mua một trang trại nhỏ, xây một ngôi nhà đủ tiện nghi, ở đó có một vườn rau lớn, một chuồng thỏ, một chuồng gà con…

“Những người như chúng tôi, làm việc trong các trại chăn nuôi, là những người cô đơn nhất trên thế giới. Họ không có gia đình. Họ không thuộc về nơi nào…”

ẢO VỌNG VẪN MÃI CHỈ LÀ ẢO VỌNG

Tiết tấu truyện diễn ra khá nhanh và cũng không có gì quá thu hút, đáng để lưu tâm cho tới những trang cuối của Của chuột và người. Khi chỉ còn cần một tháng tiền lương thì George và Lennie sẽ tích đủ tiền để thực hiện giấc mơ lớn nhất của cuộc đời mình, một chuyện không may xảy ra. Vẫn cái tính hễ nóng giận thì lại không kiềm chế được sức mạnh của bản thân, Lennie đã gây ra một sai lầm không thể tha thứ, dẫn đến bi kịch cái chết của chính mình. Những gì mà đôi bạn đã từng vẽ ra hằng đêm, hằng ngày, hằng năm giờ đây như một làn khói tan biến trong thinh không…

“Thằng khốn nào cũng có miếng đất nhỏ trong đầu nó. Và chưa hề có thằng khốn nào tậu được đấ. Cũng như chuyện lên thiên đàng. Đứa nào cũng muốn có miếng đất nhỏ. Tao đọc nhiều sách ngoài này. Chưa ai lên thiên đàng chưa đứa nào tậu được đất. Chỉ là trong đầu tụi nó. Tụi nó lúc nào cũng nói tới miếng đấy, nhưng chỉ trong đầu tụi nó thôi.”

Lúc đọc, mình cứ hơi nghĩ xấu cho anh chàng George. Mình cứ mường tượng rồi thì anh sẽ lợi dụng Lennie hay đại loại là vậy. Nhưng mình đã lầm. George quý Lennie rất nhiều. Lennie ngốc, hay gây ra chuyện là thế nhưng George chưa từng bỏ mặc bạn mình. Dù hay mắng Lennie nhưng anh làm chuyện gì cũng đều nghĩ đến người bạn khờ của mình. Hay cả lúc bi kịch xảy ra, anh thà tự tay mình bắn Lennie để cậu có thể ra đi trong hạnh phúc, ra đi khi đang chìm đắm trong ước mơ còn hơn bị người ta giết chết trong đau khổ. George tàn nhẫn ư? Không, chắc chắn George là người đau đớn hơn ai hết, nhưng chỉ cần bạn mình có thể vô ưu vô lo, ra đi thanh thản, như vậy đã quá đủ với anh.

Có lẽ điều được nhắc đi nhắc lại nhiều nhất trong Của chuột và người đó chính là ước mơ được tự mình làm chủ một trang trại. Bất cứ người làm thuê nào thời ấy cũng đều mơ về nó. Ai ai cũng thao thao bất tuyệt sẽ làm như thế này rồi như thế nọ, nhưng rốt cuộc, hàng ngàn, hàng vạn kẻ làm thuê có mấy ai thực sự trở thành chủ trang trại của mình? Những kế hoạch được ấp ủ hằng năm dài đằng đẵng, khi mọi dự tính chỉ còn cách hiện thực một bước chân thì đó cũng là lúc chúng xa rời bạn nhất, để lại cả một khoảng không tiếc nuối… 

Có một thực tế đó là lúc đọc xong mình chẳng hiểu tại sao cuốn sách này lại có tên là “Của chuột và người” (Of mice and men). Rõ ràng là cốt truyện chỉ xoay quanh về hai người làm công cùng ước mơ được sở hữu một trang trại riêng, không phải đi làm thuê, tự mình làm chủ cuộc sống cơ mà. Sau đó mình mới đi tìm hiểu thì mới biết được tựa đề Của chuột và người được tác giả lấy từ một câu trong bài thơ “To A Mouse” của nhà thơ Robert Burns – “of mice and men” như để dự báo trước rằng mọi biến cố trong câu chuyện đều nằm ngoài dự tính của người trong cuộc, không thể đổ lỗi tại ai mà tất yếu phải xảy ra. 

LỜI KẾT

Của chuột và người, cuốn sách nhỏ nhưng mang ý nghĩ phi thường. Một tình bạn đẹp với ước mơ của những kẻ làm thuê, một cái kết buồn với hiện thực nghiệt ngã. Dù đã được viết gần một trăm năm nhưng những giá trị của Của chuột và người vẫn sẽ luôn sống mãi cùng với thời gian. Cuốn sách thật không hổ danh là tác phẩm của John Ernst Steinbeck – người khổng lồ của văn học Mỹ.

Bài viết chia sẻ từ Cộng tác viên Mây Bay Qua Trời (Hà Lê)

Chia sẻ suy nghĩ của bạn: