sach lam ban voi hinh lam tinh voi chu

Review sách: Làm bạn với hình, làm tình với chữ – Tác giả Bút Chì

Lang thang trên mạng tìm kiếm tài liệu, tôi đã bật cười khi vô tình đọc tựa đề cuốn sách này. Điều này thôi thúc tôi dừng lại tìm hiểu, tại sao cuốn sách lại mang tựa đề quái như vậy. Và lý do là “Cuốn sách viết bởi copywriter “8 tuổi”. Vẽ bởi copywriter “18 tuổi”. Hai copywriter còn rất trẻ trong lúc buồn tình đã đẻ ra tập sách mang tựa đề buồn cười”.

Nghe có vẻ trẻ trâu quá, sao mình kiếm tài liệu liên quan đến Marketing mà lại ra cái tựa sách này nhỉ. Sự tò mò đưa đẩy tôi đọc lướt nhanh qua phụ lục và một số chương nổi bật như Headline, Ideas, Story Telling… Lập tức tôi đã bị thu hút bởi ngôn từ đầy tính kích thích của Bút Chì mô tả về nỗi “sướng khổ” của những người làm nghề sang chảnh: Sáng tạo nội dung.

Cách dùng từ phá cách cộng tạo nên một nội dung sáng tạo và giàu liên tưởng. “Phải mua ngay, rất có lợi: để đọc chơi giết thời gian cũng được; để biết copywriter nó là cái giống loài gì cũng được; để thở phào hên quá mình không làm quảng cáo cũng được. Còn lại thì, bà ve chai thích điều này.”

sach lam ban voi hinh lam tinh voi chu

Sách được chia làm 26 chương nhỏ theo thứ tự chữ cái từ A đến Z. A là Advertising/ Quảng cáo; B là Branding/Xây dựng thương hiệu,… đến Z là Zero/Điểm xuất phát. Cuối sách là phần Phụ lục gồm các thuật ngữ trong ngành quảng cáo dành cho người mới bắt đầu tìm hiểu.

Tôi xin được lược trích một số đoạn trong cuốn sách như sau.

1. Nhen nhóm Ý Tưởng

“Sau thời gian huấn luyện nghiêm ngặt, chú muỗi con thực hiện chuyến bay đầu tiên trong đời. Khi trở về nhà, muỗi bố ân cần hỏi: “Thế nào con trai? Thế giới ngoài kia có tuyệt vời không?”. Muỗi con khoái chí trả lời: “Quá tuyệt vời bố ơi. Con bay đến đâu, mọi người vỗ tay chào đón nồng nhiệt đến đó!”
Khi nghĩ ý tưởng, hãy giữ niềm vui bay nhảy tràn ngập trong lòng và tinh thần lạc quan như loài muỗi.”

Nhưng mà “Những ý tưởng đầu tiên luôn là ý tưởng rác”

Hay “Sớm muộn gì, Ý TƯỞNG CỦA BẠN CŨNG BỊ ĐẬP. (creative director đập, art director đập, account manager đập, khách hàng đập, vợ khách hàng đập, phòng marketing đập, phòng sales đập, phòng tài chính đập, nhà báo đập, người tiêu dùng đập, hội những người ghét quảng cáo đập…)
Ý tưởng là thứ mong manh vô cùng, có thể vỡ tan tành bởi cái trề môi, nhíu mày. Làm sao để ý tưởng của chúng ta thoát khỏi những cú đập liên tiếp như trời giáng đó? Chịu. Vì bản thân chúng tôi cũng bị đập te tua như cái mền rách. Thậm chí còn bị đập (rất đau) bởi người chẳng có chút dây mơ rễ má gì đến quảng cáo là thầy phong thủy.

“Miếng ngon nhớ lâu, đòn đau nhớ đời”
Nhờ những trận no đòn đó, chúng tôi nghĩ ra một cách… Đến đây thì bạn tin là mình phải đọc để tự khám phá tiếp chưa?

2. Hình thành ý tưởng

“Trong dự án cộng đồng về bao cao su, chúng tôi chia thành hai nhóm: Ba đứa kia nhóm 1. Ba đứa dâm nhóm 2. Yêu cầu dự án là truyền thông đến cộng đồng, rằng bao cao su có gì xấu mà phải giấu.”

“Phần lớn ý tưởng nhóm 1 lành như Bụt, trong khi nhóm 2 tục như gà. Xin kể vài ví dụ:

Ý TƯỞNG NHÓM 1

Xếp hình, đan kết hàng nghìn bao cao su thành váy áo, sau đó cho diễn viên, người mẫu tròng vào người như những bộ cánh thời trang.

Ghép bao cao su vào nhánh cây, biến xanh, đỏ, tím, vàng thành lan, hồng, cúc, huệ.

Ý TƯỞNG NHÓM 2

Thay thế thùng rác ở công viên, bến xe, nhà ga… bằng thùng rác tạo hình như bao cao su, trên đó viết vài dòng mô tả: “Bỏ rác đúng nơi, vui chơi đúng cách”.

Nhân cách hóa bao cao su thành nhân vật , anh ấy luôn được chào đón tại bất cứ đâu, dù nhà tranh vách đất hay lầu son tháp ngà.”

3. Quảng cáo của Shiseido khi mới bắt đầu thâm nhập thị trường Việt Nam

Trong hàng trăm trang nội dung của tờ tạp chí bỗng xuất hiện một trang trắng xóa, kiểu như lỗi in ấn. Không hình ảnh. Không màu sắc. Không logo. Ngay giữa trang trắng xóa là dòng copy bé tẹo, chú ý lắm mới đọc được, nội dung gần như thế này:

Đây không phải trang quảng cáo. Đây là trang trắng vì Shiseido đã mua giúp bạn. Hãy cho đôi mắt được thư giãn.

Khi lật tờ tạp chí sang các trang kế tiếp, độc giả sẽ thấy bài Advertorial giới thiệu dịch vụ Shiseido Spa cực kỳ thu hút, không chỉ giúp khách hàng thư giãn đôi mắt, mà cả cơ thể và tinh thần đều được chăm sóc chu đáo.

Trong lịch sử quảng cáo Việt, đây hẳn là mẩu Print-ad súc tích đỉnh cao, bao hàm cả ý tưởng lẫn nội dung. Nó gần như một “THÁCH ĐỐ SÁNG TẠO” dành cho copywriter.

Nhưng đằng sau một ý tưởng được duyệt

Người ta cung cấp cho anh một trang trống, không kẻ dòng. Nhiệm vụ của anh là “phẹt” ra câu gì đó “điền vào chỗ trống”. Và trong quảng cáo Shiseido, người copywriter đã “phẹt” xuất sắc.

Có được những thành quả ấy, là những chuỗi ngày làm việc không ngừng nghỉ của cả ê kíp từ lên ý tưởng, thiết kế, thông điệp, hình ảnh… đóng gói thành sản phẩm nom “vừa mắt ta, ra mắt người” ( vừa được sự hưởng ứng từ các phòng ban trong công ty, vừa làm thoả mãn khách hàng). Và cũng là không ít những lần tranh cãi, xung đột với người đứng đầu bộ phận, hay bị áp đặt bởi tư duy của khách hàng.

4. Màn Hỏi –  Đáp ảo chất nhất quả đất

“Anh vui lòng mô tả ngắn gọn về công việc viết quảng cáo một cách “có vần có điệu”: Con tằm rút ruột nhả tơ. Copywriter rút ruột nhả chữ.”

“Người ta đồn, dân quảng cáo… dâm. Anh nhận xét thế nào về lời đồn này”. Tin xấu luôn thu hút độc giả hơn tin tốt. Tôi nghĩ trong cuộc sống, có lời mới đồn. Lời ong tiếng ve chẳng phải ngẫu nhiên mà có. Ngành quảng cáo vẫn đang thực thi viral marketing hàng ngày đó thôi.

Anh có lời khuyên nào dành cho các bạn trẻ muốn thử sức với quảng cáo? Lời khuyên tôi không có, nhưng nếu gợi ý, sẽ như thế này: hãy tìm hiểu về ngành công nghiệp khiêu dâm trước khi làm quảng cáo. Tôi chỉ gợi ý tìm hiểu, không gợi ý bạn thử sức với nó nhé.

“Anh nhận thấy quảng cáo và khiêu dâm có điểm giống nhau? Vâng. Thật ngại khi đặt “sáng tạo” và “xôi thịt” trên cùng một mâm. Tuy nhiên, tôi chưa có nhiều trải nghiệm phong phú nào khác ngoài hai lĩnh vực này, nên nhận thấy giữa quảng cáo và khiêu dâm có những nét tương đồng kỳ lạ.

Thứ nhất, nó là ngành không phải ai muốn làm cũng được. KÉN CHỌN TÍNH CÁCH hơn nhân cách. Thứ hai, không yêu cầu bằng cấp. Chỉ cần bạn chứng minh năng lực phù hợp.

Thứ ba, nó đòi hỏi hàm lượng sáng tạo cực cao. Cũng bi nhiêu đó, nhưng bạn phải tự làm mới mình, phải luôn “phẹt” ra điều gì khác lạ để đối tác không thấy chán.

Thứ tư, quảng cáo MANG TÍNH KỶ LUẬT hơn cảm hứng. Khi nghe “action” là bạn phải diễn. Không ai rảnh đợi bạn có hứng rồi mới cứng. Cứ cứng trước, tự khắc có hứng.

– “Câu hỏi cuối: còn điểm khác nhau? À, ngành khiêu dâm có kiểu tự sướng, quảng cáo không nhé. Quảng cáo là hợp xướng, nhiều người cùng chơi. Khi thắng, chúng ta là đội thắng. Khi thua, chúng ta là đội thua. Nhiều khi thua thê thảm, bẽ bàng xấu hổ như đội quần.”

Và còn nhiều, rất nhiều những câu chuyện khác, dưới ngòi bút Thẳng hơn ruột ngựa của Bút Chì, được tái hiện một cách sống động, lại chân thực, cộng thêm một chút trào phúng với lối viết ẩn dụ,.. Hơn cả một câu chuyện nghề, đọc LÀM BẠN VỚI HÌNH, LÀM TÌNH VỚI CHỮ, bạn thực sự sẽ học và trải nghiệm được nhiều hơn thế.

Cho dù bạn chọn cho mình con đường nào trong thế giới Marketing rộng lớn, thì tôi khuyên bạn cũng nên đọc cuốn sách này ít nhất là 2 lần, nhiều nhất thì… vô số lần. Tại sao ấy à? Cứ đọc đi, rồi bạn sẽ tự tìm ra câu trả lời.

Bình thường giá bìa cuốn sách là 100.000đ. Hầu hết các nhà sách giảm 20% vậy còn 80.000đ cho phiên bản sách giấy và 70.000đ cho phiên bản ebook. Tuy nhiên, mình có sẵn bản pdf full nội dung cuốn sách. Đây là món quà mình muốn tặng 5 bạn comment địa chỉ email sớm nhất dưới bài viết này.

Chúc các bạn ngày mới nhiều niềm vui!

45 Comments

  1. Hieu Steven
    • Yen
  2. Lê Quang Vinh
  3. Trần Thị Hồng ngọc
  4. tri
  5. Davis Duc
  6. Quyền
  7. khoa
    • Yen
  8. Yen
  9. Nguyệt
    • Yen
  10. Bach Le
    • Yen
  11. Đỗ Thị Hải Nghi
    • Yen
      • Lan Pham
  12. Nguyễn văn du
  13. Yen
  14. phương
  15. Phạm Thông
  16. Thang
  17. Đình
  18. Hienpham
  19. Thu
  20. Thu Hà
  21. Le Quyen
  22. Thanh Nhan
  23. Hoa
  24. Nha
  25. Nha
  26. Lê Tiểu Luân
  27. dangtran
  28. Hoàng Ngân
  29. Ly Huy

Leave a Reply