Mỗi đứa trẻ một cách học – Cynthia Ulrich Tobias: Đi tìm phong cách học tập cho con bạn

Đôi lời giới thiệu về tác giả, Cynthia Ulrich Tobias là nhà sáng lập, quản lý và điều hành hệ thống ứng dụng phong cách học tập trên khắp nước Mỹ và toàn thế giới. Và bà cũng là một người mẹ, người vợ tuyệt vời đã cất công nghiên cứu và tìm kiếm những tính cách riêng biệt của con và chồng bà, đồng thời thấy được và chấp nhận sự khác biệt giữa mọi người, qua đó chọn cách ứng xử, giáo dục với chồng và con. Quyển sách Mỗi đứa trẻ một cách học được xem như bản tổng kết công trình nghiên cứu của bà.

sách mỗi đứa trẻ một cách học

 

Tôi tình cờ biết đến quyển sách “Mỗi đứa trẻ một cách học” khi đang gặp khó khăn với những học trò của mình. Tôi được phân công dạy ghép lớp: lớp 8 lên 9 được ghép với lớp 9 lên 10, sự khác biệt giữa tính cách và lượng kiến thức phải cung cấp cho mỗi khối lớp là rất lớn, nếu như tôi truyền đạt kiến thức một cách thông thường thì sẽ gây nhiều khó khăn cho các em trong quá trình tiếp cận, khi ôn tập và kiểm tra. Nhưng, quyển sách đã hướng dẫn tôi tìm ra một vài hướng tiếp cận tốt hơn với lớp học đa thành phần này, đó chính là đi tìm phong cách học tập của mỗi học sinh.

Phong cách học tập là gì? Có phân loại được không?

Để làm rõ vấn đề này, Cynthia đã lấy ví dụ về chính hai đứa con song sinh của cô:

Hai cậu bé sinh cùng ngày, cùng tháng, cùng năm, có có hai cá tính hoàn toàn khác biệt” Và Cô kết luận:

Không có cặp song sinh nào hoàn toàn giống hệt nhau”.

Điều này có nghĩa là: cách giao tiếp với mọi người, cách ứng xử với các tình huống, cách tiếp cận vấn đề,… hay nói gọn lại chính là phong cách học tập của mỗi đứa trẻ khác nhau là khác nhau dù cho chúng có cùng điều kiện đào tạo. Chính điều này dẫn đến việc mỗi đứa trẻ có một cách học chuyên biệt.

Từ đây, Cynthia đưa ra hai quan điểm về nhận thức: nhận thức cụ thể và nhận thức trù tượng. Cùng với hai quan điểm về sắp xếp: sắp xếp theo trình tự và sắp xếp ngẫu nhiên. Sự kết hợp của hai quan điểm về nhận thức và hai quan điểm về sắp xếp đã tạo ra bốn phong cách học tập:

  • Cụ thể – theo trình tự: Điều chỉnh các ý tưởng để làm chúng hiệu quả hơn, kinh tế hơn; Làm ra những sản phẩm cụ thể từ những ý tưởng trù tượng.
  • Trừu tượng – theo trình tự: Tập hợp thông tin trước khi đưa ra quyết định; xu hướng nghiên cứu; dùng thực tế để chứng minh hoặc phủ nhập một lý thuyết.
  • Trừu tượng – ngẫu nhiên: Chân thành lắng nghe người khác; mang tới sự hoà hợp cho một nhóm; tập trung vào chủ đề và ý tưởng.
  • Cụ thể – ngẫu nhiên: Thôi thúc người khác hành động; nhìn nhận vấn đề dưới nhiều góc độ; thường tìm được cách khác để làm một việc.

Điều đầu tiên khi tôi có chút khái niệm về bốn nhóm này, theo những chỉ dẫn trong sách tôi cố gắng tìm ra phong cách học tập chủ đạo của tôi! Tại sao vậy? Không phải quyển sách hướng dẫn “Đi tìm phong cách học tập cho con bạn” hay sao?

Thật sự, khi hiểu được phong cách học tập của chính mình (các tiếp cận vấn đề, cách hiểu một sự việc trù tượng, cách truyền đạt,…) thì dựa vào đó tôi sẽ bớt những thành kiến cá nhân trong quá trình giảng dạy. Khi biết được phong cách học tập của tôi là trừu tượng – theo trình tự, tôi đã giảm thiểu tối đa những phần lấy những ví dụ bằng liên tưởng và thay vào đó bằng ví dụ thực tế. Đồng thời, tôi cũng tập trung vào những điều làm tôi bớt căng thẳng để giảng dạy được mạch lạc hơn. Đối với bạn cũng như vậy, đôi khi chỉ cần một cách tiếp cận khác thì bạn sẽ nhận ra những vấn đề của con mình là hoàn toàn tự nhiên, bạn sẽ tôn trọng con, không dán nhãn những tính cách của con mà bạn cho rằng là cá biệt, là xấu

Để yêu thương con đúng cách, bạn phải hiểu được con.

Và thú vị hơn nữa, những chương tiếp theo trình bày chi tiết về từng phong cách và mỗi phong cách chia thành ba phần, ví dụ như trong chương phong cách học ngẫu nhiên theo trình tự gồm có: người thuộc phong cách ngẫu nhiên theo trình tự, các bậc phụ huynh thuộc phong cách ngẫu nhiên theo trình tự, những đứa trẻ thuộc phong cách ngẫu nhiên theo trình tự! Khi đi hết các chương này, tôi chắc chắn bạn sẽ tìm ra phong cách học tập của chính bạn và của con bạn. Sau đó, bạn có thể đọc lại quyển sách một lần nữa rồi lựa chọn những cách ứng xử đan xen nhau để mang lại hiệu quả tối đa trong học tập và giao tiếp với từng loại phong cách học.

Cần lưu ý rằng cụm từ “phong cách học tập của bạn” có ý nghĩa là “phong cách học tập chủ đạo của bạn”. Vì không một ai chỉ nằm gọn trong một phong cách học tập! Có thể với môn học này con bạn nằm ở phong cách học tập này, nhưng với môn học khác con bạn nằm ở phong cách học tập khác, chúng đều bắt nguồn từ tính cách của con bạn. Hãy quan sát và tìm ra phong cách học tập chủ đạo của con bạn, rồi dần dần đi sâu vào những biểu hiện của chúng trong những việc cụ thể (dựa vào hướng dẫn từ quyển sách) để xác định rõ hơn phong cách học tập của chúng trong từng hoàn cảnh nhất định.

Tôi đã rất hào hứng và đi gần hết quyển sách chỉ trong một đêm. Những phần tiếp theo là những phần hướng dẫn (mà tôi nghĩ rằng) dành chuyên biệt cho giáo viên và phụ huynh. Nó trả lời các câu hỏi học sinh (hay con bạn) sẽ tập trung theo cách nào? Sẽ ghi nhớ thông tin như thế nào? Sẽ hiểu theo cách nào?

Thật thú vị, dường như những điều mà tôi hay dán nhãn là “tật xấu không bỏ” của học trò lại nằm trong phong cách học tập của chúng: Chép bài bằng tay nhưng miệng vẫn nói chuyện, ăn uống trong giờ học, vẽ bậy lên bàn lên vở, thậm chí là ngủ gật. Nếu bây giờ có cậu học trò nào ngủ gật bị tôi mắng mà dám nói: Em học bài trong lúc ngủ đó Thầy! Thì tôi cũng sẵn sàng test lại, chứ không mắng như trước nữa! Vì giáo dục là tạo ra một môi trường thân thiện, tích cực, tìm kiếm và phát triển tối đa tài năng của mỗi đứa trẻ hơn là đưa chúng vào một cái khung mà chẳng biết cái khung ấy dùng để làm gì.

Cần chú ý rằng, điều mà tác giả mong muốn không chỉ là tìm ra phong cách học chủ đạo của con bạn! Tất cả những phân tích, những kinh nghiệm và dấu hiệu qua từng chương mà bạn đã đọc nhằm mục tiêu cuối cùng là kết hợp các phong cách học tập lại với nhau. Khi đã nhận ra từng phong cách học tập của con bạn ở từng môn học cụ thể, bạn có thể hướng dẫn con sử dụng các phong cách học để “chiến đấu” với những môn học khó, hoặc giúp con chủ động uốn nắn phong cách một chút để đạt hiệu quả tốt nhất! Lý thuyết bao giờ cũng dễ dàng, nhưng để vận dụng bạn hãy dành thật nhiều thời gian cho trẻ và đọc thật kỹ những phần liên quan trong quyển sách nhé!

Nhắn gửi và lời kết

Không biết bạn nghĩ như thế nào về những chia sẻ trên? Đây không phải là chia sẻ để bạn đọc quyển sách “Mỗi đứa trẻ một cách học” mà là chia sẻ để bạn có một cách nhìn nhận và yêu thương con bạn, học trò của bạn. Tiếp cận quyển sách này góp phần biến đổi rất lớn trong phong cách sư phạm của tôi. Nhưng tôi chỉ là một giáo viên dạy kèm, học trò của tôi không có một quan hệ nào thân tình hơn ngoài tình thầy trò! Còn bạn, bạn đang có con nhỏ, hoặc sẽ có? Vậy sứ mệnh quan trọng nhất của bạn là đi với con hết cả đoạn đời bằng một cách nào đó tốt cho con nhất! Tin tôi đi, bạn phải học rất nhiều để làm cha làm mẹ, làm người giáo viên đầu tiên cho con.

Sự giáo dục dường như đang bị đẩy rất mạnh về phía nhà trường, ngoài nhà trường còn có trung tâm dạy thêm, rồi đến giáo viên dạy kèm tại nhà. Tất cả chúng ta đã quên mất một điều rất quan trọng rằng: Gia đình là cái nôi giáo dục trẻ. Hi vọng với trải nghiệm “Mỗi đứa trẻ một cách học” này, bạn sẽ trở thành người giáo viên quan trọng nhất, lâu dài nhất, trung thành nhất của con bạn.

You May Also Like

About the Author: Cao Thiện Chí

Hiện tại tôi đang làm giáo viên dạy kèm tự do, đồng thời cũng bắt đầu viết lách trên mạng như một Writer và Copywriter. Tôi đang tìm hiểu sâu hơn Marketing-Copywriter để cải thiện khả năng viết của mình.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *