“Thời niên thiếu không thể quay lại ấy”: Thanh xuân binh hoảng mã loạn, chúng ta dần dần rời xa nhau

Trong thế giới riêng của mỗi độc giả đều sẽ có những tác giả có sức ảnh hưởng lớn, khi chúng ta nghĩ về họ, trái tim sẽ trở nên rung động đặc biệt. Tác giả như vậy với tôi có hai người, một là J.K.Rowling, người còn lại là Đồng Hoa.

Năm học lớp 11, tôi đọc bộ tiểu thuyết “Thời Niên Thiếu Không Thể Quay Lại Ấy” của Đồng Hoa. Lúc đó tôi nghĩ đây là một câu chuyện hay, rất có ý nghĩa. Bốn năm sau, lần thứ hai đọc tác phẩm này, tôi giật mình phát hiện ra sự sâu sắc của nó mà trước đây tôi không nhận rõ.
Một câu chuyện dài về quá trình trưởng thành của cô gái La Kỳ Kỳ, từ 5 tuổi đến năm 18 tuổi, từ một đứa trẻ hay ngại ngùng, từng bị cô lập, bị đổ tội trộm cắp đến cô thiếu nữ tự tin trước đám đông, giành nhiều giải diễn thuyết, trở thành trạng nguyên của trường. 13 năm có vấp ngã, có đứng dậy, có yêu thương, có hận thù, có kiêu ngạo, có tự ti. Tuổi trẻ ấy như bức tranh đầy màu sắc hiện ra trước mắt độc giả, với giọng văn đầy chân thành của Đồng Hoa, ai trong mỗi chúng ta, dù ít hay nhiều, đều tìm được hình bóng của mình trong câu chuyện này.

“Nếu bạn đang đọc tác phẩm này và bạn còn trẻ, xin hãy nhớ đối xử với những người bạn gặp thật dịu dàng, không phải vì sự cảm kích của người ấy đối với bạn mà là để sau này, khi bất chợt nhìn lại, bạn sẽ thấy trong tuổi thanh xuân của mình có ít điều phải hối hận hơn.”


Thời niên thiếu, gia đình, xin hãy là đôi cánh nâng đỡ chúng con bay, đừng là những lưỡi dao cứa vào trái tim non nớt.

La Kỳ Kỳ, vì sự thiên vị của bố mẹ với em gái, hình thành tính cách ít nói, lặng lẽ.
Quan Hà, vì sự kỳ vọng đầy áp lực của mẹ, hoàn cảnh sống nhờ nhà người từ nhỏ, hình thành tính cách tự ti, dùng sự nhẫn nhịn để che đi những vết thương.
Cát Hiểu Phỉ, vì bố luôn đánh đập mẹ dã man, từ nhỏ đã sợ hãi gia đình, sau này vì một lần lẫm lỡ, thêm bố mẹ thường xuyên bạo hành, 15 tuổi, cô thiếu nữ bỏ nhà ra đi mãi mãi.
Trương Tuấn, có gia đình nhưng không có tình thương, từ nhỏ đã nổi loạn, uống rượu, hút thuốc, đánh nhau, trộm cắp để che đậy sự thiếu thốn trong tâm hồn.
Lâm Lan, mẹ ngoại tình, cha mẹ ly hôn, không chịu nổi ánh mắt soi mói của xã hội, chôn vùi ước mơ thi đại học.
Trần Kính, thần đồng, xuất sắc hơn người, vì sự thúc ép của gia đình mà liên tục nhảy lớp. Không có tuổi thơ, tuổi thơ bị chôn vùi trong sách vở và bài tập.


Người lớn luôn cho rằng trẻ em không hiểu cái này, trẻ em không biết cái kia. Nhưng người lớn ạ, bọn trẻ đều biết hết, trái tim của con trẻ non nớt nhưng chúng cũng cần được yêu thương, được tôn trọng. Đọc xong bộ truyện này, áp dụng vào thực tế, tôi nhận ra một sự thật đáng sợ, ban đầu, trái tim của trẻ em đều lành lặn và trong sáng, sau này, cuộc đời, xã hội hay nhiều yếu tố tác động, trong quá trình trưởng thành, dần dần các em sẽ chịu tổn thương, trái tim các em sẽ đầy những vết sẹo, nhưng đáng buồn thay, vết sẹo đầu tiên trong đời các em dễ bị hình thành nhất bởi chính sự vô tâm của gia đình mình.

Thời niên thiếu, thầy cô, xin người hãy dùng tình yêu để bao dùng trái tim của chúng em.


Khi đến tuổi đến trường, chúng ta là một tờ giấy trắng. Tờ giấy đó phẳng phiu hay méo mó, lành lặn hay sần sùi, màu đen hay màu trắng đều là do giáo viên, người đặt bút vẽ nên.
Kỳ Kỳ không được may mắn, từ năm tiểu học đã bị giáo viên chủ nghiệm “để ý”. Không học giỏi, không xinh đẹp, gia đình không có thế lực, tính cách lại hơi ngốc, cô giáo Triệu thường xuyên lấy Kỳ Kỳ ra để trì triết, đay nghiến. Sau này, dù có trở thành người giỏi giang, thành đạt thì ký ức về cô giáo Triệu mãi mãi là một nỗi sợ hãi trong lòng Kỳ Kỳ.
Sau khi cô giáo Triệu nghỉ dạy, cô giáo Cao đến thay thế và là người giáo viên thay đổi cả cuộc đời La Kỳ Kỳ. Cô bao dung, dịu dàng, yêu thương học sinh. Cô nghiên cứu, tìm tòi sự thông minh của từng đứa trẻ. Cô đưa Kỳ Kỳ và Trương Tuấn vào đội tuyển toán Olymlic, mặc kể mọi người nói rằng đây là hai học sinh cá biệt. Người thầy tốt mới dạy nên người trò tốt. Chữ “tốt” ở đây không phải chỉ nói đến kiến thức, mà còn nói đến tâm hồn.
“Ai đó từng nói: “Nhân chi sơ, tính bản thiện?” Con người sinh ra đều mang trong mình một trái tim ấm nóng. Nếu một đứa trẻ bị dồn đến bước đường cùng, nó sẽ hoá thành con báo nhỏ, dần dần theo thời gian, báo nhỏ thành dã thú, các em sẽ quên đi trái tim ban sơ của mình.
Vì còn trẻ, các em rất dễ bị tổn thương. Vậy nên, xin các thầy cô giáo có thể đối xử với các em kiên nhẫn hơn, bao dung hơn, dịu dàng hơn. Hãy vẽ tình yêu vào trang giấy, đừng hắt mực, đừng vò nát, đừng buông rơi.

 

Thời niên thiếu, tình bạn, nhiều năm sau cậu còn nhớ hay đã quên, chúng ta đã từng sống hết mình vì nhau trong những năm tháng đó. 


Một trong những điểm mình thích ở Đồng Hoa, là chị luôn đề cao tình bạn. Nhân vật trong truyện của chị đều sống hết lòng vì bạn bè, trượng tình trượng nghĩa.


Chắc hẳn các cô gái sau khi đọc xong bộ tiểu thuyết này, đều ghen tị với tình bạn mà Cát Hiểu Phỉ và La Kỳ Kỳ dành cho nhau. Tình bạn của những cô nữ sinh, tưởng đơn giản nhưng lại phức tạp. Đồng Hoa ví nó như nấu ăn, không công thức, không quy tắc. La Kỳ Kỳ có thể nhiều năm chịu đựng sự cô lập, trì triết của các bạn học, lại vì nghe vài lời đồn xấu về Hiểu Phỉ, đánh bạn này vỡ đầu, bạn kia bể mũi. Biết chắc chắn rằng “cây kim trong bọc sẽ có ngày lòi ra” nhưng Kỳ Kỳ vẫn che chở Hiểu Phỉ dưới đôi cánh của mình. Cô cũng tình nguyện đưa hết số tiền tiết kiệm của mình, cầm cố chiếc xe đạp thân yêu vì bạn thân đang cần tiền. Hiểu Phỉ có thai, rồi lại phá, xã hội chỉ trích, gia đình tan nát, cô gái 15 tuổi quyết định tha hương phiêu bạt. Nhiều năm sau, La Kỳ Kỳ lân la khắp quán bar Hồng Kông, Bắc Kinh, Quảng Châu để tìm người bạn thân cũ, nhưng mãi không tìm được. Để rồi trong lòng Kỳ Kỳ mãi mãi ghi lại nỗi đau thiếu khuyết mang tên Cát Hiểu Phỉ.

Chín tuổi, Kỳ Kỳ gặp Hứa Tiểu Ba, Địch Ô Tặc, anh Lý và Xinh Đẹp. Một trong những ký ức đẹp nhất của niên thiếu cô, chính là bàn ăn 5 người năm đó. Tuổi trẻ, họ nằm tay nhau cùng đi, cùng khóc cùng cười, cùng tổn thương, cùng mất mát. Nếu ai hỏi tôi tình bạn là như thế nào? Tôi sẽ trả lời, là như Địch Ô Tặc, ngốc nghếch đấy, bốc đồng đấy, nhưng vào thời khắc sinh tử nguy hiểm nhất lại là người chạy ra che chắn cho anh em. 10 năm tù giam, Ô Tặc không buôn ma tuý, Tiểu Ba không, anh Lý cũng vậy. Kẻ thù nhằm vào cả ba, nhưng Ô Tặc lại tình nguyện đầu thú nhận hết tội danh về mình.

Thời niên thiếu, Trương Tuấn, đoá tình đầu từng bỏ lỡ. 

“Tôi có thể khoá chặt sổ nhật ký lại, nhưng không thể khoá lại trái tim mình.
Tôi có thể khoá trái tim mình, nhưng không thể khoá lại tình yêu và nỗi buồn.
Tôi có thể khoá lại tình yêu và nỗi buồn, nhưng không thể khoá được ánh mắt mình luôn dõi theo người ấy.”


Tôi nghĩ bất cứ cô gái nào đọc tác phẩm này, cũng sẽ mỉm cười nhớ về tình đầu của mình, rồi sẽ tự hỏi: “Sao năm đó mình có thể yêu một cách đầy ngốc nghếch như vậy?” Nhưng không ngốc, không phải tình đầu.
Mối tình đầu của La Kỳ Kỳ là Trương Tuấn. Cô thầm thích anh từ hồi tiểu học, khi các bạn trong lớp đều cô lập cô, bạn học Trương Tuấn là người duy nhất đội mưa đưa cô về nhà, đưa bài tập cho cô chép, đỡ lời cho cô mỗi lúc cô bối rối. Tình cảm trong lòng cô gái nhỏ cứ nhen nhúm dần cho đến khi thành tình yêu của thiếu nữ. 


Kỳ Kỳ và Trương Tuấn bắt đầu đến với nhau vào năm cấp 3. Tình yêu giữa một người từng là lưu manh và học sinh đứng đầu khối rất nổi tiếng. Đằng sau những ngọt ngào là những bí mật được dấu kín, những tâm tư thiếu niên chúng ta mãi mãi không chia sẻ. Trương Tuấn yêu Kỳ Kỳ, tình yêu của anh đơn giản như bất kỳ tình yêu của cậu học trò trung học khác, anh dành cho người mình yêu mọi thứ tốt đẹp nhất, tặng cô món quà đắt tiền, vì cô mà học hành sa sút, vì cô mà đánh người chẳng màng đến tương lai của bản thân. “Bởi vì cậu là đại nam sinh, nên cậu kiêu ngạo, hồ đồ.” Anh áp lực vì sự giỏi giang của cô, anh buồn bực vì cô vẫn cười nói vui vẻ sau khi chia tay. Anh yêu, nhưng không hiểu. Anh của tuổi 19, mãi không hiểu Kỳ Kỳ quá kiêu ngạo, cũng quá tự ti, cô dùng sự mạnh mẽ để che đi tâm hồn buồn thương của mình. Kỳ Kỳ từng hỏi, cô sai ư? Cô đã sai khi cố gắng học tập ư? Đã sai khi cố gắng vui vẻ ư? Kỳ Kỳ không sai, nhưng cô sai vì trong những năm tháng tươi trẻ nhất cuộc đời, cô đã không yêu, không sống theo cách quên mình như những người trẻ khác. Quá lý trí trong quãng thời gian chúng ta được phép hồ đồ. “Bởi vì mình là tiểu nữ sinh, nên mình tự ti, mẫn cảm.”

Mười năm sau, họ trưởng thành, vẫn nhớ về nhau. Nhưng ai có đủ dũng khí để nhảy ngược dòng thời gian, tìm lại con người xưa, ký ức xưa. Làm sao đập tan tất cả bụi đất mười năm bao bọc lên trái tim để trở về là những cô cậu thiếu niên ngốc nghếch khi đó? Họ từng thề sẽ mãi mãi yêu nhau, rồi cũng không đến đích. Người ta cười những lời thề của chúng ta khi chúng ta còn trẻ. Có thể khi đó chúng ta không lường được sức nặng của những lời thề đó. Để rồi tháng năm như nước chảy, cuốn theo lời thề đi vào dòng xoáy thời gian, lạc mãi không trở lại. Nhưng như vậy thì đã sao? Chỉ cần chúng ta biết rằng, năm tháng đó, chúng ta từng thề với một trái tim chân thành nhất, nồng nhiệt nhất, yêu thương nhất.

Trái tim của cậu thiếu niên năm đó, nay đã chằng chịt dấu vết thời gian, không sao lành lại.

Trái tim của cô thiếu nữ năm đó, nay đã bao bọc tầng tầng lớp lớp hồng trần, không sao xoá hết. 


Đột nhiên nhớ đến một câu hát trong bài Chua Xót: “Thanh xuân binh hoảng mã loạn, chúng ta vô tình rời xa nhau.”

“Lần đầu tiên em rung động vì anh, chính là hôm trời có mưa đá, anh nói anh sẽ mãi bảo vệ em.”

“Nói cho anh biết một bí mật, em không thích nhặt sỏi, em chỉ thích nhặt sỏi cùng anh.”

“Khi anh nằm ngủ trên phiến đá đó, em dùng mũ che nắng cho anh, chỉ cần anh còn ngủ, em sẽ mãi mãi che cho anh.” 

Thời niên thiếu, Hứa Tiểu Ba, ông trời chưa từng dịu dàng với anh.

Nếu như đối với Trương Tuấn là đoá hoa tình đầu, thì có lẽ tình cảm mà Kỳ Kỳ dành cho Tiểu Ba là tình thân trên cả một chữ thân.

Kỳ Kỳ chín tuổi, trong một lần mệt mỏi với giáo viên, cô trốn đến quán game chơi, gặp được Tiểu Ba. Điệu nhảy đầu tiên, bước trượt patin đầu tiên, lần đánh bia đầu tiên, lần đi moto đầu tiên của Kỳ Kỳ đều trải qua cùng Hứa Tiểu Ba. Anh ở bên cô lúc cô vui vẻ nhất, lúc cô buồn bã nhất, kể cả lúc cô chẳng vui chẳng buồn, anh cũng cứ bên cô. Họ chơi cùng nhau trong khoảng thời gian hình thành tính cách con người, vừa hay, người này là bản sao của người kia. Họ có sự độc lập, sự mạnh mẽ, sự giỏi giang, sự kiên cường, và trên hết là thấu hiểu lẫn nhau.
Anh dịu dàng, anh bao dung, anh bảo vệ, anh che chở cô gái nhỏ. Anh như là cọng cỏ tình thân duy nhất nảy mầm trên tâm hồn khô cằn đầy tổn thương của Kỳ Kỳ, vì vậy khi anh ra đi đã để lại một nỗi đau mười ba năm không thể nguôi ngoai trong lòng cô.

Hứa Tiểu Ba gia cảnh bần hàn, bố mất sớm, mẹ có vấn đề về thần kinh, anh phải lăn lội từ nhỏ. Anh theo anh Lý, Ô Tặc vào ra giang hồ, nhưng trong con người anh cũng có một ước mơ mà anh luôn nỗ lực: Thi đại học. Anh là một ông cụ non chăm học, khi không phải quản lý quán karaoke, anh thường đọc sách để chuẩn bị cho kỳ thi. Nhưng giống như anh từng nói: Ông trời chưa từng dịu dàng với anh. Ô Tặc bị bắt, Tiểu Ba bị đuổi học.
Tôi nhớ mãi hình ảnh Tiểu Ba đi săm mình sau khi Ô Tặc bị bắt, trước đây anh không săm trổ vì muốn khác biệt so với những người xã hội đen khác. Nhưng rồi trước số phận, anh đành chịu thua. Tiểu Ba săm mình, là quyết định rút chân khỏi con đường người trí thức anh vẫn hằng ao ước.
Và anh tuyệt giao tình thân bao năm với Kỳ Kỳ. Anh biết nếu còn chơi cùng với anh, Kỳ Kỳ sẽ không bao giờ trở thành người xuất sắc nhất, vì vậy anh thành toàn cho tương lai Kỳ Kỳ. Ngày đó, anh Lý nói họ là người không chung đường, Kỳ Kỳ gào khóc trong bất lực. Chín tuổi đã quen các anh, những năm tháng qua chỉ có các anh cho cô gái nhỏ cảm giác gia đình. Người không chung đường? Không chung đường với các anh thì cô chung đường với ai đây?

Năm đó, ước mơ của Tiểu Ba là vào đại học, đi muôn nơi còn Kỳ Kỳ đơn giản chỉ muốn mở một hiệu sách. Mười ba năm sau, La Kỳ Kỳ quay lại thành phố xưa, nơi họ từng lớn lên, cô đã chẳng còn nhớ ước mơ ban đầu là gì nữa, nhưng Tiểu Ba không quên, anh mở một hiệu sách. Kỳ Kỳ giúp anh thực hiện ước mơ đại học, anh ở lại chốn cũ, yên lặng, vì cô.

Nhiều năm sau, trải qua bao mưa bụi hồng trần, vào những giây phút bản thân cảm thấy bất lực mệt mỏi nhất, trong đáy lòng họ luôn nhớ về hình ảnh hai người ngồi trong phòng đọc sách, radio phát ra những bản nhạc Thượng Hải xưa, chẳng ai nói với nhau câu nào, nhưng luôn cảm thấy rất bình yên.

“Anh ấy nắm lấy tay tôi. Tôi thấy yên tâm hơn. Cho dù thế giới này có tối tăm tới đâu, chỉ cần anh ấy ở bên cạnh, anh ấy sẽ nhìn thay cả phần tôi.”

“Ánh hoàng hôn màu đỏ tỏa ra bốn phía, trong không khí có mùi hoa ngọt ngào, nụ cười của anh rất bình tĩnh, rất ôn hòa, tất cả đều giống những buổi chạng vạng ngày hè chúng tôi từng đi qua…”

Thời niên thiếu của cô thiếu nữ, tự ti, cũng kiêu ngạo, vui vẻ, cũng buồn thương, cố gắng, cũng đã từng thất bại, bị tổn thương, cũng từng làm người khác thương tổn. Nếu tuổi trẻ của Kỳ Kỳ là một bức tranh, thì những người xuất hiện trong cuộc đời cô sẽ là một nét phác hoạ.
Với Trương Tuấn, là yêu đến khắc cốt ghi tâm, là “dưới lớp vỏ bọc kiên định bên ngoài, ở một lớp sâu nhất trong trái tim tôi, vẫn dịu dàng đập vì anh.”
Với Tiểu Ba, là tin tưởng hoá tín ngưỡng, là “trong mê cung của năm tháng, chúng tôi lạc mất nhau, không sao, tôi sẽ đợi anh ở cửa ra của mê cung năm tháng.”
Với Cát Hiểu Phỉ, là tình bạn bao dung, thấu hiểu và bảo vệ, là “cậu đang ở đâu? Cậu có biết rằng bây giờ mình rất lợi hại rồi không, kiếm tiền rất giỏi, cho dù cậu có thể nào, mình cũng sẽ chăm sóc cậu thật tốt.”
Với Quan Hà, là sự giằng xé giữa bạn và thù. “Tôi từng ghen tị với cô ấy, từng ngưỡng mộ với ấy, nhưng trong sự ghen tị lẫn ngưỡng mộ đó, tôi không ngừng chạy theo cô ấy.”
Với Trần Kính, là biết ơn, là bạn, cũng là học trò, là người đồng hành, cũng là kẻ theo sát. “Mình chờ cậu ở Thanh Hoa.” 
Với em gái Viện Viện, là ghen tị cũng là yêu thương, là “mình có thể bắt nạt, nhưng người khác thì không thể.”
Với Lâm Y Nhiên, Thẩm Viễn Triết, Dương Quân, là tình bạn cùng nhau tiến bước.
Với cô giáo Cao, là biết ơn sâu nặng, là cô học trò nhỏ nơi chuyến đò đầu đón đưa.

 

 

Thời niên thiếu, chúng ta cứ chạy, chạy mãi. Có lẽ tháng năm đã mài mòn cảnh cũ vật xưa, chúng ta cũng đã quên mất con đường từng đi. Nhưng trái tim sẽ luôn ghi nhớ những người cùng chạy. Dù số phận có như một con quái vật, bất thình lình, tại một đoạn rẽ nào đó, mang họ đi mất, thì mười, hai mươi năm sau, khi chúng ta ngồi đây, đọc bộ tiểu thuyết này, gương mặt của họ vẫn tươi trẻ, rạng ngời như thế, trái tim chúng ta vẫn non nớt, trong sạch như xưa, dường như thời gian chưa một lần ghé qua.

“Thời niên thiếu không thể quay lại ấy.”

2 Comments

  1. Vy

Leave a Reply